Uitspraak Hoge Raad van vandaag leidt tot hogere kinderalimentaties

Ouders moeten verantwoordelijkheid nemen voor de betaling van de kosten van hun kinderen

09 OKTOBER 2015, AMSTERDAM
Samenvatting
Vandaag is door de Hoge Raad eindelijk duidelijkheid verschaft over de wijze waarop de kinderalimentatie dient te worden berekend. Aan de Hoge Raad is - bij wijze van prejudiciële vragen door Het Hof Den Haag - de vraag voorgelegd of bij het berekenen van de hoogte van de kinderalimentatie rekening moet worden gehouden met het kindgebonden budget, inclusief de alleenstaande ouderkop, door dit in mindering te brengen op de behoefte van het kind, dan wel in aanmerking te nemen bij het vaststellen van de draagkracht van de ouder die dit kindgebonden budget ontvangt.

Kindgebonden budget
De wetgever heeft in de loop der jaren diverse, ten dele inkomensafhankelijke, regelingen getroffen om ouders tegemoet te komen in de financiële lasten verbonden aan de verzorging en opvoeding van kinderen. Tot die regelingen behoort al sinds 1 januari 2008 het zogenaamde kindgebonden budget. Dit is een inkomensafhankelijke toeslag die ouders kunnen ontvangen en die in plaats is gekomen van de voordien geldende kinderkorting. Daarnaast konden alleenstaande ouders tot 1 januari 2015 aanspraak maken op een aanvullende inkomensondersteuning in de vorm van een alleenstaande oudertoeslag wanneer er sprake was van een bijstandsuitkering en van een alleenstaande ouderkorting in de zin van de Wet IB 2001. Deze aanvullende regeling is sinds 1 januari 2015 vervangen door de alleenstaande ouderkop, een onderdeel van het kindgebonden budget de Minister heeft met deze tegemoetkoming twee doelen willen nastreven: een aanvullende inkomensondersteuning van de alleenstaande ouder en een tegemoetkoming in de kosten van kinderen.

Behoefte van het kind
Voor de vaststelling van de hoogte van de kinderalimentatie wordt altijd eerst de behoefte van het kind vastgesteld. Dit gebeurt aan de hand van een door het Nibud opgestelde Tabel ‘Kosten van kinderen voor de vaststelling van kinderalimentatie’. Deze Tabel vormt een richtlijn voor de bepaling van de behoefte van de kinderen. De hoogte van de behoefte wordt daarbij gebaseerd op het netto besteedbaar inkomen van beide ouders voordat zij uit elkaar gingen. Vervolgens wordt de draagkracht van beide ouders berekend om vast te stellen met welk bedrag zij ieder in de behoefte van hun kinderen moeten voorzien. De bijdrage van de ouders in de kosten van het kind wordt dan naar rato van ieders draagkracht vastgesteld.

Tot 1 januari 2013 adviseerde de Expertgroep Alimentatie normen (voorheen: werkgroep Alimentatienormen) om bij de berekening van de hoogte van de kinderalimentatie het kindgebonden budget in aanmerking te nemen bij de berekening van de draagkracht van de ouder die het budget ontvangt. Met ingang van 1 januari 2013 adviseerde de Expertgroep om het kindgebonden budget in mindering te brengen op de behoefte van het kind en dus niet meer mee te nemen bij de berekening van de draagkracht van de ouder die het kindgebonden budget ontvangt. Doordat per 1 januari 2015 de alleenstaande ouderkop is ingevoerd, waardoor het totale kindgebonden budget waar een alleenstaande ouder aanspraak op zou kunnen maken met max. € 254 per maand kon worden verhoogd, bleek dat dit tot ongewenste effecten leidde. De behoefte van een kind werd nog verder verlaagd, waardoor de niet-verzorgende ouder, ook wanneer die een prima inkomen had, aanzienlijk minder hoefde bij te dragen in de kosten van het kind.

Uitspraak
De Hoge Raad heeft nu bepaald dat de overheidsondersteuning er op gericht is om met het kindgebonden budget de verzorgende ouder een inkomensondersteuning te bieden om in de behoefte van zijn of haar kinderen te voorzien. Deze tegemoetkoming van de overheid verhoogt dan ook de draagkracht van die ouder die deze tegemoetkoming ontvangt. Dit leidt tot de conclusie, aldus de Hoge Raad, dat het kindgebonden budget en de daarvan deel uitmakende alleenstaande ouderkop, niet in aanmerking moet worden genomen bij de vaststelling van de behoefte van het kind, maar bij de berekening van de draagkracht van ouder die het kindgebonden budget ontvangt.

Verantwoordelijkheid
Ouders zijn op grond van de wet verplicht na echtscheiding naar draagkracht bij te dragen in de kosten van hun minderjarige kinderen. De eerder genoemde overheidsregelingen om ouders tegemoet te komen in de financiële lasten die verbonden zijn aan de verzorging en opvoeding van hun kinderen, verminderen de behoefte, lees de kosten, van de kinderen natuurlijk niet. Het bestaan van dergelijke regelingen laat dan ook onverlet dat het primair de ouders zijn die in de kosten van hun kinderen moeten voorzien en niet de overheid.

Citaten
"Het is goed dat er eindelijk duidelijkheid is over de wijze waarop de kinderalimentatie dient te worden berekend. Deze uitspraak van de Hoge Raad is naar onze mening een logische beslissing, welke geheel overeenkomt met de situatie vóór 2013. De verwachting is wel dat deze uitspraak van invloed is op vele reeds vastgestelde kinderalimentaties sinds 2013. Naar verwachting zal deze uitspraak dan ook leiden tot een toename van het aantal wijzigingsverzoeken. Dat is jammer, want uiteindelijk is het toch de verantwoordelijkheid van de ouders zelf om afspraken te maken over de kosten van hun kinderen. Door de toenemende ingewikkelde regeltjes voor het berekenen van de kinderalimentatie, hebben ouders nu meer problemen om dit zelf af te spreken, waardoor zij vaak gedwongen zijn naar de rechter te stappen om duidelijkheid te krijgen." Carla Smeets, familierechtadvocaat en scheidingsbemiddelaar
Contactpersonen
Download PDF
Download PDF
Over SmeetsGijbels

SmeetsGijbels is een succesvol landelijk en internationaal opererend advocatenkantoor gespecialiseerd in familie- en erfrecht en mediation.Vanuit de vestigingen Amsterdam en Rotterdam bedienen de gedreven en eveneens in mediation gespecialiseerde partners hun cliënten. Het kantoor staat bekend om haar effectieve, integere en discrete aanpak van complexe zaken. De partners van SmeetsGijbels hebben met elkaar gemeen dat zij persoonlijk tot het uiterste gedreven zijn om de belangen van hun cliënten zo optimaal mogelijk te behartigen. Met een indrukwekkende staat van dienst en in de wetenschap dat de partners van SmeetsGijbels altijd elkaars expertise kunnen aanwenden om tot de gewenste resultaten te komen, wordt dit kantoor dan ook met recht beschouwd als een van de beste familie-en erfrechtkantoren van Nederland.

berichten